7005413679_36aa97831b_oEerder schreef ik op deze plek over de bijzondere ontmoeting die ik had met mevr. Hamer en haar verrassend helder taalgebruik toen ze geconfronteerd werd met de muziek van Debussy (“La Mer”). Het belang van de zee werd verder onderstreept toen ik haar voor de derde maal ontmoette.

Ik had al begrepen dat ze het belangrijk vond om de fantasie aan te spreken; ze wilde het liefst met (muzikale) beelden geprikkeld worden in plaats van met te strak opgelegde klassieke thema’s – dus koos ik nu ook weer voor de zintuigelijke muziek van componisten als Fauré, Satie, Ravel en Debussy.

Na de “Havanaise” van Saint-Saëns (Hamer: “We maken een wandeling, we luisteren naar de voetstappen”), Ravel’s “Pavane Pour Une Infante Défunte” en Fauré’s “Sicilienne” begon ze mij langzamerhand meer vragen te stellen – wat is mijn favoriete muziekinstrument en waarom ik dit werk doe. Ook vraagt ze nu heel specifiek naar muziek waarin je “de golven hoort die tegen de rand van de boot slaan”, dat “het flink te keer gaat.”

Ik draai “Le Cygne” uit Saint-Saëns’s Le Carnaval des Animaux, in een uitvoering voor cello (die de langzame, klagelijke melodie speelt) en harp (met de constante reeksen van gebroken akkoorden). Alhoewel het water hier indirect de hoofdrol speelt (de bewegingen van de zwaan staan voorop) is dit, net als bij La Mer, het stuk dat de boel openbreekt.

“De vorm, de noten, geven het aan”, zegt ze en onderstreept haar zinnen met driftige handbewegingen. “Muziek kan praten. Dan gaat er ineens een lampje branden.”

En: “Een schilderij en muziek gaan goed samen. Kijken en luisteren, ja, dat is het.” Ze verrijst uit haar liggende houding en wijst op een (landschaps) schilderij op de wand. “Als je daar naar kijkt, wordt het bewegend beeld. Maar je moet er wel vat op hebben. Als je de verbeelding erbij haalt, kun je het realiseren, zeg maar. Je kunt van de ene bui [stemming] overstappen naar de andere bui. Muziek kan verhelderend zijn, het kan je oppeppen. Het beheerst heel veel van je stemmingen – die kunnen wel of niet geuit worden door de muziek. En soms is het noodzakelijk om ze kwijt te raken. En dan kom je tot herstel.”

The healing power of music. Mevr. Hamer kon het niet treffender zeggen. Als je de juiste muziek voor haar speelt ontstaan de beelden vanzelf in haar hoofd; muziek triggert stemmingen en daar knap je van op. Ook de analogie met het schilderij is treffend – muziek en schilderkunst: beiden vertellen een verhaal zonder woorden.

Ik besluit als slot nog meer ‘zee’ te draaien en kies voor een stuk van de Amerikaanse jazz-pianist Martin Denny (één van de grondleggers van het ‘exotica’ genre), “Enchanted Sea”. En ze vertelt over de vele reizen die ze vroeger heeft gemaakt – Amerika, Afrika, Indonesië en Zuid Amerika. Vader was schipper op de Holland Amerika Lijn en wilde aan het einde van zijn leven sterven op land. Maar hij kreeg te veel heimwee naar het water. En dus besloot moeder om met het gezin vader te vergezellen op zijn laatste tocht op het water…

Niet alleen helpt muziek om de kwaliteit van het leven te verbeteren, en werkt het in op het “nu”, ook kan muziek er voor zorgen dat er levensgeschiedenissen worden opgediept en gedeeld, die ons tot een beter begrip brengen van de persoon tegenover ons.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *